Een zwaardere Europese bescherming van het Limburgs is haalbaar. Dat concludeert een speciale commissie van de provincie die woensdag een 300-pagina tellend rapport uitbracht daarover.
De provincie wil in 2030 een aanvraag doen voor een zogenoemde deel III van het Europees Handvest voor regionale talen of talen van minderheden. Daardoor zou het Limburgs eenzelfde status krijgen als het Fries.
De verschillende Limburgse dialecten vormen geen belemmering en er hoeft geen standaard-Limburgs te komen, staat in het rapport.
De commissie adviseert onder meer om Limburgs structureel te gebruiken in Provinciale Staten, meer ruimte te geven in het onderwijs en een officiële spellingscommissie op te richten. Die commissie moet niet een standaard-Limburgs te ontwikkelen, maar moet wel afspraken over de geschreven taal gaan vastleggen. Dat is nodig voor bijvoorbeeld onderwijs en communicatie van overheden.
Limburgs in Statenzaal
Ook in het provinciehuis moet het Limburgs volgens de commissie vaker worden gebruikt. Statenleden zouden structureel hun eigen Limburgs moeten kunnen spreken tijdens debatten en vergaderingen.
Daarnaast wordt gekeken naar meer gebruik van het Limburgs in contact tussen inwoners en overheid. Ook in het onderwijs moeten volgens het advies verdere stappen worden gezet, bijvoorbeeld met opleidingen en ondersteuning van docenten.
Ook openbaar vervoer
Het Limburgs kan ook een plek krijgen in het openbaar vervoer. Bij de voorbereidingen voor de nieuwe OV-concessie, die in 2031 begint, wil de provincie bekijken welke rol het Limburgs kan krijgen in bijvoorbeeld reizigersinformatie.
Verder adviseert de commissie een kennisinstituut voor de Limburgse taal en taaltechnologie op te richten. Daar zouden onder andere onderzoek, spelling, digitalisering en AI-toepassingen voor het Limburgs kunnen samenkomen. Met het huidige provinciale budget is zo'n instituut volgens het provinciebestuur nog niet mogelijk.
De provincie wil de komende jaren verder onderzoeken welke maatregelen daadwerkelijk onderdeel worden van een aanvraag. Omdat in 2027 Provinciale Statenverkiezingen worden gehouden, zal de uitvoering voor een groot deel bij het volgende provinciebestuur terechtkomen.
Zuid-Limburg
Europese bescherming Limburgs lijkt haalbaar, commissie wil taal vaker gebruiken in overheid en onderwijs
Zuid-Limburg